संघर्षको अर्को नाम सुक तुम्रोक (फोटो फिचरसहित)

काठमाडौं । कुनै समय प्राय हरेक कार्यक्रमहरुमा एक युवती क्यामेराको एंगल घुमाइरहेकी भेटिन्थिन् । विशेषगरी उनी कल्चरल प्रोगामहरुमा भेटिन्थिन् । चिटिक्कै परेर कार्यक्रममा अतिथिहरुको तस्बिर खिचिरहँदा अरुको ध्यान भने ती क्यामेरा पर्सन युवतीतिर हुन्थ्यो । उनै युवती हुन्, सुक तुम्रोक ।

सुक तुम्रोकको विषयमा धेरै लेखिरहन पर्दैन किनकि, चिन्नेहरुले चिनेकै छन्, उनी एक कुसल फोटो पत्रकार हुन् । तर, सुकको विषयमा भन्नुपर्दा यतिले मात्र पुग्दैन । खाशमा सुक तुम्रोक एक कुसल फोटो पत्रकार मात्र नभएर संघर्षको अर्को नाम हो ।

सन् २००४ देखि उनी फोटो खिच्न थालेकी हुन् । सुरुका दिनमा रहरले फोटो खिच्न थालेकी सुक २०१० देखि भने व्यवसायिक फोटो ग्राफर बनिन् । ती दिनहरुको स्मरण गर्दै सुकले भनिन्, ‘सुरुमा त रहरले फोटो खिच्न थालेकी हुँ । रहर मेटाउन कार्यक्रमहरुमा फोटो खिच्न गइरहन्थेँ । त्यही क्रममा फोटो ग्राफर भएँ ।’

सुक तुम्रोक हङकङबाट प्रकाशित हुने ‘मूलबाटो’बाट व्यवसायिक पत्रकारिताको यात्रा प्रारम्भ गरेकी हुन् । त्यसपछि ‘बगैंचा डटकम’मा उनी जोडिइन् । बगैंचा डटकममा जोडिएपछि उनी फोटो मात्र नभएर समाचारसमेत लेख्न थालिन् ।

यसरी पत्रकारिता गर्दै काठमाडौंमा लामो समय संघर्ष गरेकी सुक तुम्रोक केही वर्षयता भने बेलायतमा बस्दै आएकी छन् । युके पुगेर पनि केही वर्ष उनी पत्रकारितामा सक्रिय रहिन् । सुक तुम्रोक पाँचथर सेवा समाज युकेको मिडिया को–अर्डिनेर भएर काम गरिन् । तर, अहिले भने उनले व्यवसायिक सक्रिय फोटो पत्रकारिता छाडिन् । केही दिनअघि विदामा नेपाल आएकी सुक उनी भन्छिन्, ‘हिजोआज त फोटो खिच्दिन, आफ्नै लागि मात्र खिच्छु ।’

नेपालमा रहँदा सुकले विवाह, पार्टी तथा विभिन्न सेमिनारहरुको पनि फोटो खिच्थिन् । त्यो सब आफ्नो पेट पाल्नका लागि थियो । तर, संघर्ष गर्दै जाँदा उनी बेलायत पुगिन् । जहाँ उनी जागिर खान्छिन् । विदेशमा जागिर खाएन भने पेट पाल्न गाह्रो हुन्छ, त्यसैले पनि सुकले सक्रिय फोटो पत्रकारिता छाडिन् ।

फोटो पत्रकारिता आफैमा जोसखमपूर्ण पेसा हो । तर, जोखिम मोलेर पनि सुकले करिब १० वर्ष सक्रिय फोटो पत्रकारिता गरिन् । एकातिर फोटो पत्रकारिता उनका लागि रहर थियो भने अर्कोतिर बाध्यता । किनकि, सुकले फोटो खिच्छ भन्ने थाहा पाउने र चिन्नेहरुले उनलाई कार्यक्रमहरुमा बोलाउथेँ । बोलाएपछि जानै पर्ने हुन्थ्यो । त्यसरी नै सुुकको फोटो पत्रकारिता झागिएको थियो । अझ लिम्बूहको कार्यक्रमहरुमा त उनको उपस्थिति अनिवार्य जस्तै हुन्थ्यो । जहाँ सुक भएन भने कार्यक्रम नै खल्लो हुन्थ्यो । बेलायत गएपछि पनि थाहा नपाएकाहरुले नेपालका हुने कार्यक्रमहरुमा उनलाई खोज्थे ।

फोटो पत्रकारितामा पुराएको योगदानमार्फत विभिन्न मान सम्मान र पुरस्कारहरुबाट पुरस्कृत भएकी सुक तुम्रोक लिम्बू पत्रकार संघ उपत्यका समितिको उपाध्यक्ष समेत भइन् । यसरी फोटो पत्रकारितामा पहिचान बनाएकी सुक हिजोआज समाजसेवी बनेकी छन् । तर, पत्रकारिता कहिल्यै पनि पूर्व हुँदैन । त्यसैले सुकको परिचयमा फोटो पत्रकारसँगै समाजसेवी पनि जोडिएको छ ।

केही दिनको विदामा नेपाल आएकी फोटो पत्रकार सुक तुम्रोक भन्छिन्, ‘यस पटक छोटो समयका लागि विदामा आएकी हुँ । त्यसैले साथीसंगीहरु पनि भेट्न पाएकी छैन । सकेसम्म सबैलाई भेटेर बेलायत फर्कने सोच बनाएकी छु । खै हेरौँ, समय पुग्छ पुग्दैन ।’

रातोचन्द्रसुर्य डेस्क

प्रकाशित: 2026-04-23